Fast Money. Kuyumculuk mesleğinde makineye girmemiş tek el sanatlarından "Trabzon hasırı" bileziğinin dünyada bilinirliğinin artırılması için çalışma ve hurda altının eritilerek tel haline dönüştürülmesiyle yapılan Trabzon hasır takı seti, gerdanlık, bilezik, küpe ve yüzükten oluşuyor. 31 ile 32 mikron Milimetrenin binde biri inceliğindeki altın ya da gümüş tellerin ilmek ilmek örülmesiyle yapılan hasır takılara, istenilen uzunluklarda kesilerek çeşitli şekiller Kuyumcular Odası Başkanı Ali Yazıcı, AA muhabirine yaptığı açıklamada, Trabzon hasırı üretiminin, dünyada en önemli el sanatları arasında yer aldığını 4 bin yıllık geçmişe sahip Trabzon hasırına, artık yabancıların da yoğun ilgi gösterdiğini ifade eden Yazıcı, "Trabzon hasırını tanıtmak için katıldığımız yurt dışındaki fuarlarda, özellikle Almanya, Dubai, Katar, Arabistan ve Ürdün'den yoğun talep aldık" ortalama 5 ton ağırlığında altın hasır bilezik üretildiğini, gümüşten yapılanlar da dahil edildiğinde bu rakamın 9 tona çıktığını dile getiren Yazıcı, hasır bileziği diğer ülkelerde de bilinir hale getirmek için çalıştıklarını söyledi."ÖNEMLİ BİR YATIRIM ARACI"Yazıcı, uluslararası piyasalarda, Trabzon hasırını dünya markası yapmak için mücadele ettiklerini kaydederek, "Bunun tanıtımıyla uğraşıyoruz. Ticaret ve Sanayi Odası AR-Ge programları, DOKA'nın verdiği desteklerle birlikte proje çalışmalarımız var. Uluslararası fuarlara katılarak, hasır bileziği dünya markası yapmaya çalışıyoruz" diye hasırı, kadınların elleriyle ördüğünü anlatan Yazıcı, "Tanıtım çalışmalarını yaparken o kadınların el emeği, göz nurunu, işlediği hasırın gerçek değerini kazanmalarını da istiyoruz" ifadesini Trabzon hasır bileziklerinin önemli bir yatırım aracı olduğuna da sözlerine ekledi. - Trabzon Telkari El Sanatı Telkari' nin sözcük anlamı tel ile yapılan sanattır. Telkari'ye aynı zamanda 'vav işi' de denilmektedir. Bu isim Osmanlıca vav harfinin uygulamada motif olarak sıkça kullanılmasından dolayı verilmiştir. Fakat bu tanım tel ile yapılan her sanatsal çalışmanın telkari olduğu anlamını doğurmaz. Örnek olarak 'Trabzon işi' hasır örgü bileziğe tel ile yapılmasına rağmen telkari denilmez. Yine ağaç üzerine yollar açıp içine döverek tel gömme işinin de telkari olduğu sanılmaktadır; oysa bunun adı 'tenzil' sanatıdır. Telkari sanatının bir diğer anılma biçimide çift işi'dir. Bu ismin kaynağı ise işin yapımı sırasında parçaların teker teker biraraya getirilmesinde kullanılan cımbıza benzer ancak ucu daha ince olan ve 'çiff' olarak isimlendirilen alettir. 'Vav' ve 'çift işi' isimleri genellikle sanatkarlar arasında kullanılır. Nasıl Yapılır? Çalışmaya önce muntaç yapımıyla yani ana iskelet kurularak başlanır. Muntaçın tel kalınlığı motiflerin tel kalınlığının iki katıdır. Muntaçdan soma ara boşluklar teker teker büyük bir titizlik ve sabır ile doldurulur. Bütün bu çalışmalar ceviz ağacından kesilmiş düz yüzeyli bir levha üzerinde yapılır. Bu ceviz levha üst yüzü yakılarak yağı alındıktan soma ağır demir levhalar altında iki-üç gün bekletilerek kullanılacak hale getirilir. Son zamanlarda ceviz levha yerine iletken özellikleri zayıf yanmaz amyant levhalar da kullanılmaktadır Bazı kaynaklar ana iskeletin kurulmasında tellerin 'lehim'le birleştirildiğinden özetmektedirler. Bu bütünüyle yanlıştır. Çünkü bir gümüş işine lehim değdi mi o iş hurdaya atılır. Lehim gümüşü çürütür. Gümüş tellerin birleştirilmesinde kullanılması gereken yöntem 'kaynak' tır. Mili metrik tellerin kaynak yapılması çok güçtür. Çünkü ısı biraz fazla kaçırılırsa telin kendisi erir. Dolayısıyla bu çalışma büyük titizlik ve sabır ister. Bunun için önce ayarı belli bir ölçüde düşürülen gümüş eğelenerek küçük tanecikler halinde bir güderi parçası içine toplanır. Eğelenmiş gümüş bir kaba konur ve içerisine toz boraks katılır. Suya daldırıldıktan soma amyant üzerine yerleştirilen ana iskeletin her bir parçası bu gümüş-boraks karışımı ile kaynak yapılarak birleştirilir. İskeletin yapımından sonra motif yerleştirme işi aynı şekilde kaynak yöntemiyle devam eder. Ancak motif yapımı uzun zaman alır. Bu yapım sırasında da büyük bir titizlik ve sabır gereklidir. Telkariden yapılan işler sayılamayacak kadar çeşitlidirler. Mesela sigara ağızlıklarından tütün kutusundan fincan zarflarından tutun da çeşitli tepsiler kemerler tepelikler aynalar hep telkari tekniği ile yapılmışlardır. Bu sanatın kaynağının Mezopotamya ve eski Mısır olduğu sanılmaktadır. ve şu anda bu işçilik Mardin ve ilçesi olan Midyat ta yapılmaktadır, 20 ye yakın atölye ve 30 a yakın Telkari Ustası vardır son zamanlarda turizm ile kendini dünyaya tanıtmayı başarmıştır. Kullanılan Malzemeler Çift, Düz Pense, Karga Burun, Maşa, Makas, Antep makası, Silindir, Pres, Heşkek takımı ve zımbaları, Matkap, Şalimo kaynak takımı, Mikron, Testere kolu... Yapılışı Tel Çekme, Model Hazırlama, Tavlama, Kesim, Şekil Verme, Ayrıntıların Yapımı, Birleştirme ve Kaynak, Ağartma gibi işlem aşamaları bulunmaktadır.

trabzon hasırı satarken değer kaybeder mi